Η πρώτη γνωστή ζακυνθινή παράσταση δόθηκε στο Κάστρο της Ζακύνθου από νεαρούς ζακυνθινούς άρχοντες που ανεβάσανε στα ιταλικά τους Πέρσες του Αισχύλου, για να γιορτάσουν την νίκη των χριστιανών στην ναυμαχία της Ναυπάκτου το 1571.
Κατά τη διάρκεια του 17ου αιώνα, παρουσιάζονται σημαντικά ευρήματα συγγραφής και έκδοσης θεατρικών έργων. Η πρώτη έκδοση της Ερωφίλης του Χορτάτση, το 1637, στη Βενετία ανέφεραν ότι το πρωτότυπο έργο άνηκε στον ζακυνθινό Φίλιππο Καρρέρη. Επίσης, το 1646, η «Ευγένα» του ζακυνθινού Θεόδωρου Μοντσελέζε, το πρώτο ζακυνθινό θεατρικό έργο, γραμμένο μάλιστα στη ζακυνθινή διάλεκτο της εποχής, φανερώνουν την ύπαρξη του ιονίου θεάτρου επηρεασμένο άμεσα από το δυτικό στοιχείο και ανεξάρτητο από την κρητική σχολή.
Το 1658 τυπώνεται η ελληνική μετάφραση του Paster Figo του Guarini από τον ζακυνθινό άρχοντα Σουμάκη με σκοπό να πραγματοποιηθεί η παράσταση του έργου. Το 1671 για να γιορταστεί το τέλος της πανούκλας παίζεται ένα έργο ζακυνθινού άρχοντα στο αρχοντικό του στο Κάστρο. Τον δέκατο όγδοο αιώνα η θεατρική ζωή στη Ζάκυνθο παρουσιάζεται με την Ερωφίλη του Χορτάτση, που ανεβαίνει σε αίθουσα αρχοντικού, το 1728. Επίσης πραγματοποιείται η γέννηση της ζακυνθινής ομιλίας, ενός ιδιότυπου λαϊκού θεάτρου του νησιού που παίζονταν, συνήθως, στις Απόκριες στις κεντρικές πλατείες και τα τρίστρατα. Είναι επηρεασμένο από την κρητική παράδοση, έχοντας όμως βάση την ιταλική Comedia dell\\\\\\\'Arte. Το 1728 εξάλλου δημιουργείται το πρώτο θεατρικό κτίριο στη Ζάκυνθο, στο Κάστρο, με έξοδα βενετσιάνων αξιωματούχων και ζακυνθινών ευγενών, με 300 θέσεις το οποίο ζει μέχρι το 1790 όπου εγκαταλείπεται η ζωή στην πόλη του Κάστρου.

Το 1780 δημιουργείται το δεύτερο θεατρικό κτίριο, ξύλινο, στην πόλη του Αιγιαλού, μπροστά από την σημερινή Εθνική Τράπεζα, το οποίο φαίνεται να ιδρύθηκε από τον Gregorio Ciecuzzi και παραχωρήθηκε το 1783 στον Νικόλαο Παπαγιαννόπουλο. Το 1806, φαίνεται να γράφτηκε από τον πρύτανη της Ζακύνθου προς τη γερουσία της Κέρκυρας, ένα έγγραφο που αναφέρει ότι ένα νέο θέατρο ξεκίνησε τις εργασίες του. Το 1813 ιδρύεται η «Nobile Societa Fillodrammatica del Zante» ( Ευγενής Φιλοδραματική Εταιρεία Ζακύνθου ), η οποία ζητά από την αγγλική διοίκηση άδεια και οικόπεδο προκειμένου να χτιστεί το τέταρτο ζακυνθινό θέατρο Teatro dei Filopatrii, κοντά στην προπολεμική Νομαρχία.Το θέατρο αυτό λόγω της ελληνικής επανάστασης εξυπηρετεί και πατριωτικούς σκοπούς και αυτός είναι ο κυριότερος λόγος που διαλύθηκε αμέσως μετά τον ελληνικό ξεσηκωμό του 1821. Στο θέατρο αυτό πρωτοεμφανίστηκε στη σκηνή και γυναίκα ηθοποιός, γεγονός που δικαιολογείται από τα ήθη της εποχής λόγω των σκοπών της ελληνικής επανάστασης.
Το 6ο ζακυνθινό θέατρο δημιουργείται από ένα νέο σύλλογο που κάνει την εμφάνισή του το 1822 με την ονομασία «Συντροφιά των Ευγενών» και ονομάζεται "Θέατρο Ada", για να τιμηθεί ο νέος Άγγλος ύπατος αρμοστής Sir Frederick Adam. Το θέατρο δίδαξε έργα στα ιταλικά αλλά και σε ελληνικές μεταφράσεις και κατεδαφίστηκε το 1834 για άγνωστους λόγους. Το 1836 ο ιταλός Giuseppe Camilieri με τη συνδρομή ντόπιων ενισχυτών δημιούργησε στην πλατεία των Ασκήσεων (εκεί που βρίσκεται σήμερα το ξενοδοχείο Φοίνιξ), το έβδομο ζακυνθινό θέατρο με το όνομα «Απόλλων», κτίριο επιβλητικό με ευρύτατη πλατεία, δυο σειρές θεωρείων και υπερώο. Στέγασε την αγάπη της Ζακύνθου για την όπερα, έφτασε να έχει μόνιμο ντόπιο θίασο και να γίνει η σκηνή για τις πρεμιέρες ζακυνθινών μελοδραμάτων του πρωτοπόρου Έλληνα συνθέτη όπερας, Παύλου Καρρέρ.